13080
0
 
Afbeelding Radboudumc

Hartschade na borstkanker onthuld

Angela Maas, cardioloog in het Radboudumc in Nijmegen wil in samenwerking met een aantal andere ziekenhuizen onderzoek gaan doen naar vroege hartschade bij vrouwen die behandeld worden voor borstkanker. Maas wil dit vervolgens vertalen naar een gemeenschappelijk protocol voor de oncologen en cardiologen. De aanleiding is een Europees  document met veel open vraagstukken over hartschade bij de behandeling van kanker in de bredere zin.

 

”We zijn ervan geschrokken hoeveel schade sommige borstkankerbehandelingen hebben gegeven aan de hartspier zonder dat dat bekend was”, aldus Maas.  

 

Maas heeft het hier over een pilotstudie in Groningen waarbij 500 vrouwen in de eerste lijn zijn onderzocht die in het verleden behandeld zijn voor borstkanker. In dit onderzoek naar subklinische tekenen van hartfalen werden onverwacht veel vrouwen gevonden met hartfalen bij wie dit niet als zodanig bekend was. Daar komt bij dat in de Verenigde Staten is onderzocht dat de kans op een recidief van borstkanker 20 procent is in vergelijking met 80 procent kans op de ontwikkeling van hart en vaatziekten. Hartschade door borstkanker is dus één ding, de kans om sowieso hart- en vaatziekten te ontwikkelen is dus ook groot bij borstkankerpatiënten.

 

Moeheid niet altijd onderzocht

Deze nieuwe inzichten hebben een beduidend andere insteek nodig vindt cardioloog Maas: “Hart en vaatziekten zijn doodsoorzaak nummer één bij vrouwen en borstkanker komt gewoon heel veel voor. De moeheid die vrouwen hebben na borstkanker worden vaak gerelateerd aan de borstkanker en niet verder onderzocht.” En intussen is ook bekend dat de klachten die vrouwen ervaren bij hartfalen beduidend anders kunnen zijn dan bij mannen. Omdat ze een beter cardiologische zorg voor vrouwen nastreeft richt Maas zich op borstkankerpatiënten.  

 

Voorspelling op hoog-risico

”Het is nog nooit uitgezocht wie nu het hoogste risico heeft op cardio-toxiciteit (hartschade door behandeling). Er moet uiteindelijk een gezamenlijk protocol komen voor zowel de cardioloog als de oncoloog. Wij willen in ons aangevraagde onderzoek subgroepen vrouwen identificeren die een grotere kans op hartschade hebben door de behandeling van borstkanker dan anderen. Je kan dan aan het begin van de behandeling een voorspelling doen welke vrouwen een grote kans hebben op zowel cardiotoxiciteit als hart en vaatziekten. Dan kan je ze selectiever gaat controleren. In laag risicogroepen hoef je minder controles te doen terwijl er voor de hoog-risicogroepen meer controles moeten komen dan er nu gangbaar zijn.”

 

Bezwijken aan hartziekte voorkomen

Maas hoopt dat een behandeling voor de borstkankerpatiënt veiliger wordt als deze in hoog risico groep kan worden onthuld. Daardoor houdt de patiënt een betere kwaliteit van leven na de behandeling. “Het komt steeds meer voor dat vrouwen na een behandeling voor borstkanker uiteindelijk aan een hartziekte bezwijken. In de cardiologie zijn er veel nieuwe beeldvormende technieken ontwikkeld om ook die vroege schade aan het hart beter te kunnen vaststellen. Wij zien vaak dat oncologen nog werken met protocollen die wij als verouderd zien. Daar moeten we met elkaar beter in gaan communiceren  om dat up-to-date te houden. Ik denk dat iedereen wel binnen zijn eigen kennisniveau moet blijven . Ik ga mij niet bemoeien met specifiek oncologische zaken waar ik geen verstand van heb.”

 

Vrouwenhart op de kaart

De gemiddelde cardioloog is er nog steeds niet alert genoeg op de verschillen tussen het vrouwen-en het mannenhart ervaart Maas. Zij werkt samen met andere collega’s onverminderd door aan haar missie om het vrouwenhart ‘op de kaart te krijgen’. En met succes: “Ik krijg energie van nieuwe multidisciplinaire samenwerkingen en van de patiënten zelf. De nieuwe generatie cardiologen gaat hier ook steeds meer in mee, merk ik. De oude generatie heeft nog wat moeite met deze nieuwe inzichten. Wij willen in niemands vaarwater zitten, maar een aanvulling geven op bestaande richtlijnen.”

 

Beter getraind in gesprekken

Maas hoopt dat er een kortere lijn komt tussen de cardioloog en de oncoloog:” Het zijn verschillende beroepsculturen. Ik begrijp de oncologen wel. De oncologen liggen qua communicatie ver op ons vooruit. Een oncoloog ziet zijn patiënt vaak veel langer en zij zijn beter getraind in moeilijke gesprekken. Waar oncologen een beetje bang voor zijn, is dat we hun zorgproces komen verstoren, maar dat is het laatste wat we willen. De behandelingen die zij steeds beter hebben uitgevogeld, daar mogen wij op geen enkele manier invloed op uitoefenen. Dat staat als een paal boven water.”

 

Netwerkgeneeskunde

De cardiologie is een beduidend andere discipline dan de oncologie. Maas weerspiegeld dat met de woorden: ”De meeste cardiologen willen gewoon snel iets fixen, beter maken. De oncoloog wil dat natuurlijk ook, maar staat op een hele andere manier naast de patiënt”

 

Dat de oncologie de expertise van de hartdokters nodig heeft, blijkt uit de verontrustende resultaten van de vooronderzoeken en documentatie over de hartschade na een kankerbehandeling. Kwaliteit van leven is wat Maas steeds benoemd. Die kwaliteit bestaat uit een fysieke kant, maar ook uit beantwoorde vragen, meer begrip. Niet alleen door de patiënt, maar ook voor de specialisten zelf. Meer kennis en een goede communicatie levert meer kwaliteit. De inspanningen van Maas weerspiegelen ook een stukje holisme en netwerkgeneeskunde wat de Federatie Medisch Specialisten nastreeft in haar nieuwe Visiedocument. Maas doet het echter zonder document en gewoon vanuit het hart.

 

Horizontale levensloop

“Specialisten denken nog heel erg in verticale zuilen, maar een levensloop van een patiënt én van een dokter is natuurlijk horizontaal. Gebeurtenissen uit het verleden hebben consequenties voor de toekomst. Dat geldt niet alleen voor de financiële sector, maar zeker ook voor de gezondheidszorg. We moeten ons realiseren dat informatie uit het verleden van een persoon belangrijk is om bijvoorbeeld een hoog-of laag-risico vrouw van elkaar te kunnen onderscheiden.”

 

Plakken op pagina: 
Tags: 
Angela Maas
cardio-oncologie
cardologie
hartschade
borstkanker
Kelly Nijhof Oncologie
Oncology
Registreer en beoordeel zelf
0
Nog geen stemmen
Deel dit bericht!
Openbaar
Persoonlijk